សុភាសិតខ្មែរ "ជាតិអំពៅទោះនៅក្នុងយន្តគាប មិនលះបង់សភាពរសផ្អែមសាយ ជាតិបណ្ឌិតទោះមានទុក្ខក្នុងកាយ មិនជិនណាយលះបង់ព្រះធម៌ថ្លៃ" មានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ បង្ហាញពីភាពស្មោះត្រង់ និងភាពរឹងមាំនៃចរិតលក្ខណៈរបស់មនុស្ស ដែលមិនអាចផ្លាស់ប្ដូរបានដោយសារបរិយាកាស ឬស្ថានភាពខាងក្រៅ។
ការបកស្រាយជាប្រយោគ
- "ជាតិអំពៅទោះនៅក្នុងយន្តគាប មិនលះបង់សភាពរសផ្អែមសាយ": ប្រៀបធៀបមនុស្សម្នាក់ដែលមានចរិតល្អ ប្រៀបដូចជាដើមអំពៅដែលមានរសជាតិផ្អែម ទោះបីជាយើងយកអំពៅនោះទៅគាបក្នុងយន្តដើម្បីយកទឹកក៏ដោយ ក៏រសជាតិផ្អែមនៃអំពៅនោះនៅតែមិនបាត់បង់ដែរ។
- "ជាតិបណ្ឌិតទោះមានទុក្ខក្នុងកាយ មិនជិនណាយលះបង់ព្រះធម៌ថ្លៃ": ប្រៀបធៀបមនុស្សដែលមានប្រាជ្ញា ឬបណ្ឌិត ទោះបីជាជួបប្រទះនឹងការលំបាក ឬទុក្ខវេទនាប៉ុណ្ណាក៏ដោយ ក៏មិនបោះបង់ចោលនូវគោលការណ៍ ឬធម៌ដែលខ្លួនបានប្រកាន់ខ្ជាប់នោះទេ។
អត្ថន័យរួម
សុភាសិតនេះបង្ហាញថា ធម្មជាតិពិតរបស់មនុស្សម្នាក់ មិនអាចផ្លាស់ប្ដូរបានដោយងាយ ទោះបីជួបប្រទះនឹងស្ថានភាពបរិស្ថាន ឬសង្គមបែបណាក៏ដោយ។ មនុស្សល្អ នឹងនៅតែល្អ ទោះបីជួបប្រទះការលំបាក ហើយបុគ្គលដែលមានគោលការណ៍ នឹងនៅតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍នោះ ទោះបីជីវិតពិបាកប៉ុណ្ណាក៏ដោយ។
ការអនុវត្តក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ
សុភាសិតខ្មែរបុរាណនេះមានការអនុវត្តជាក់ស្ដែងក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ដែលអាចសង្កេតឃើញតាមរយៈឧទាហរណ៍ដូចខាងក្រោម៖
- គ្រួសារ:
- ឪពុកម្តាយ: ទោះបីជួបប្រទះការលំបាកក្នុងការរកស៊ីប៉ុណ្ណាក៏ដោយ ក៏នៅតែប្រឹងប្រែងផ្ដល់ការអប់រំ និងចិញ្ចឹមបីបាច់កូនឱ្យបានល្អបំផុត។
- កូនចៅ: ទោះបីជួបប្រទះការលំបាកក្នុងជីវិតប៉ុណ្ណាក៏ដោយ ក៏នៅតែគោរពប្រតិបត្តិចំពោះឪពុកម្តាយ និងអ្នកចាស់ទុំក្នុងគ្រួសារ។
- សង្គម:
- មន្ត្រីរាជការ: ទោះបីជួបប្រទះការលំបាកក្នុងការងារ ឬមានបញ្ហាផ្ទាល់ខ្លួនក៏ដោយ ក៏នៅតែបំពេញការងាររបស់ខ្លួនឱ្យបានល្អបំផុត ដើម្បីបម្រើប្រយោជន៍ដល់ប្រជាជន។
- ពុទ្ធបរិស័ទ: ទោះបីជួបប្រទះការលំបាកក្នុងជីវិតប៉ុណ្ណាក៏ដោយ ក៏នៅតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវព្រះពុទ្ធសាសនា និងប្រព្រឹត្តតាមប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់របស់ខ្មែរ។
- ការងារ:
- កម្មករ: ទោះបីជួបប្រទះការលំបាកក្នុងការងារ ឬមានបញ្ហាផ្ទាល់ខ្លួនក៏ដោយ ក៏នៅតែប្រឹងប្រែងធ្វើការឱ្យបានល្អ ដើម្បីចិញ្ចឹមជីវិតគ្រួសារ។
- អ្នកជំនួញ: ទោះបីជួបប្រទះការប្រកួតប្រជែងខ្លាំងក្នុងទីផ្សារក៏ដោយ ក៏នៅតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគុណធម៌ និងប្រព្រឹត្តតាមច្បាប់។
ឧទាហរណ៍ជាក់ស្ដែង: កសិករខ្មែរជាច្រើនប្រឹងប្រែងធ្វើស្រែចំការ ទោះបីជួបប្រទះបញ្ហាធម្មជាតិដូចជាគ្រោះរាំងស្ងួត ឬទឹកជំនន់ក៏ដោយ។ ពួកគេមិនបោះបង់ការងាររបស់ខ្លួន ហើយនៅតែបន្តខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីផលិតកសិផលចិញ្ចឹមជីវិតគ្រួសារ។ នេះជាឧទាហរណ៍ដ៏ល្អមួយដែលបង្ហាញពីការអនុវត្តសុភាសិតខាងលើ។
សង្ខេប: សុភាសិតនេះបានជ្រៀបចូលក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ហើយបានក្លាយជាគោលការណ៍ណែនាំក្នុងការប្រព្រឹត្តចរិត និងការរស់នៅ។ វាបានបង្កើតជាវប្បធម៌ដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ ដែលបង្ហាញពីភាពរឹងមាំ ភាពស្មោះត្រង់ និងភាពក្លាហានរបស់ប្រជាជនខ្មែរ។
Comments
Post a Comment